Nếu bạn là một kế toán đang mệt đến tận cùng giữa những ngày chính sách đổi liên tục, luật thuế cập nhật chóng mặt, áp lực kéo dài như một cơn bão chưa thấy điểm dừng, thì tôi viết bài này dành cho bạn. Tôi không có câu trả lời cho tất cả, chỉ mong bạn biết là mình không đơn độc.
Những ngày này nhiều kế toán ngồi trước màn hình đến nửa đêm, xử lý cả chục email hỏi han từ doanh nghiệp, lật từng thông tư, nghị định mới như người lính dò mìn bước từng bước trong bóng tối, rồi có lúc tự hỏi mình có đang đi sai đường không. Bạn không đi sai, chỉ là con đường này chưa bao giờ dễ. Bạn chọn nghề này đâu phải vì nó hào nhoáng, kế toán là nghề chẳng ai tung hô, cũng chẳng mấy ai biết đến bạn cho tới khi doanh nghiệp gặp chuyện, vậy mà chính bạn đang giữ những con số cho cả công ty khỏi đổ sập.
Giữa giông bão thế này, tôi thấy người làm nghề tách ra thành ba dạng.
Dạng thứ nhất là người rời đi. Tôi không chê họ. Nếu bạn thật sự cạn kiệt, và bạn có một con đường khác tốt hơn, ổn định hơn, lo được cho bản thân và gia đình, thì hãy đi, đi với tất cả sự dũng cảm và đừng ngoái lại hối tiếc. Gồng gánh một nghề đang bào mòn mình mỗi ngày trong khi có lối ra rõ ràng thì đó là cố chấp.
Dạng thứ hai là người ở lại mà sống cầm cự. Họ không có con đường nào rõ ràng hơn nhưng cũng không chịu đổi cách nhìn, ngày nào cũng than văn bản ra nhiều quá, mong một ngày mọi thứ "ổn định lại" để mình làm như cũ. Nói thẳng thì đây là dạng đáng lo nhất. Sẽ chẳng có thời nào luật đứng yên cho kế toán nghỉ tay, chính sự thay đổi mới là thứ giữ cho nghề này còn tồn tại, vì việc gì lặp đi lặp lại y hệt thì phần mềm đã làm thay từ lâu. Người cầm cự làm kế toán như một cái máy chịu trận, mỗi đợt luật mới là một trận đòn, mà chịu đòn mãi thì đến người gan lỳ nhất cũng gãy.
Dạng thứ ba là người ở lại để làm chủ. Họ coi áp lực bây giờ là một đợt khảo luyện, sàng lọc xem ai thật sự hiểu mình đang làm gì và ai chỉ bám víu mà không có định hướng. Họ học cách sống sót cùng thay đổi thay vì kháng cự nó, hôm nay tự ngồi làm bảng đối chiếu cũ mới cho một nghị định, vài tháng sau đã là người cả phòng chạy sang hỏi. Nghề này không biến mất, nó đang tiến hóa, và ai thích nghi trước thì người đó còn đất sống, thậm chí sống khỏe. Đến khi qua được giai đoạn khắc nghiệt này, con người ấy thôi chạy theo cuộc chơi, đủ nội lực để tự viết luật chơi riêng cho mình.
Thế nên hãy chọn một trong hai đầu cho dứt khoát, đi thì đi hẳn, ở thì làm chủ. Đừng đứng ở giữa mà làm kế toán như người chờ tan ca.
Còn với riêng tôi, kỳ lạ thay, tôi thấy giai đoạn này đẹp. Nó cho chúng ta một thời tuổi trẻ để nhớ và để kể, để sau này nhìn lại mà thấy mình từng đi qua một trận chiến chẳng hề đơn giản, giữa bao nhiêu ngột ngạt ấy vẫn sống và vẫn lớn lên từng ngày.
Sau này khi mọi thứ đã yên, tôi tin chúng ta sẽ gọi những ngày giông bão thay đổi này là một thời rực rỡ của người làm kế toán.