Có câu nói rằng người ta tìm cách chôn vùi bạn, nhưng người ta không biết bạn là hạt giống.
Câu ấy thường được đọc như một lời thách thức kẻ xấu, nhưng tôi đọc nó theo nghĩa khác. Kế toán phần nhiều bị chính cái nghề vùi xuống, vùi trong chứng từ, trong đối chiếu, trong những mùa quyết toán tối mặt mà không ai ngoài phòng kế toán hiểu bạn đang gánh cái gì. Và cái lớp đất ấy, nếu bạn biết mình là hạt giống, thì nó là chỗ để bám rễ chứ không phải chỗ để chết.
Thứ nhất là cái lớp đất ấy đang rèn bạn mà bạn không nhận ra. Có những quy luật vận hành âm thầm mà chắc chắn, bạn không nhìn thấy nhưng sẽ cảm được, như cái cách làm báo cáo từng tháng khiến bạn không còn nhìn dữ liệu bằng con mắt hời hợt nữa, hay cái cách một mùa quyết toán khắt khe tôi luyện bạn thành người biết bình tĩnh khi sếp và cán bộ thuế cùng hỏi một lúc. Bạn tốt lên thì mọi thứ quanh bạn cũng dần ổn hơn, chỉ là nó chậm đến mức bạn tưởng mình đứng yên.
Có những ngày bạn phải làm lại một báo cáo đến lần thứ năm vì một lỗi sai mà chẳng ai chỉ ra được nằm ở đâu, có những ngày không ai đỡ lưng, không phòng ban nào hiểu bạn đang đối mặt với gì. Tôi nghĩ thế này, trời chỉ giao gánh nặng cho vai nào chịu được, không có ai giúp nghĩa là bạn đủ sức để tự gánh. Đó là sự tin tưởng âm thầm mà cuộc đời dành cho bạn, dù cái kiểu tin tưởng này thì chẳng ai muốn nhận.
Bạn sẽ bị coi thường, chuyện đó gần như chắc chắn. Sẽ có người xem bạn là người ghi chép chứ không phải người phân tích, có người nghĩ kế toán là "hành chính nâng cấp", có lúc bạn bị ép nhận một cái sai không phải của mình chỉ vì bạn "chỉ là kế toán". Có thể bạn từng nghĩ giá như mình làm nghề khác. Nghĩ vậy cũng chẳng sao, chỉ đừng để người khác định nghĩa giá trị của bạn, vì càng bị vùi sâu thì rễ càng có cơ hội đâm sâu.
Sau những lần như thế, thứ bạn cần nhất là chính bạn nhớ làm cho mình vui, chứ đừng ngồi chờ ai đó công nhận. Một bữa ăn ngon sau một ngày dài, một giấc ngủ không mơ thấy hạn nộp tờ khai. Hạt giống nào cũng cần nước, mà bạn thì toàn tưới cho sổ sách của công ty còn mình thì để khô.
Thời gian sẽ dạy bạn phân biệt đâu là một sai sót, đâu là một bài học, nó cũng chữa lành cái tủi thân khi bị phớt lờ trong buổi họp, khi phòng kế toán bị nhắc tên cuối cùng sau một chuỗi thành tích của phòng kinh doanh. Chỉ có điều bạn phải cho mình thời gian. Không ai giỏi lên trong một đêm, cũng không có bảng cân đối nào tự dưng khớp. Cứ làm đúng, làm đủ, rồi bạn sẽ thấy thứ gì đánh mất cũng quay lại, chỉ là bằng một cách khác, có khi là một cơ hội mới, có khi là một nơi làm việc biết đánh giá đúng bạn.
Suy cho cùng, hạt giống nảy mầm được là nhờ nó nhớ mình là cái gì và nằm dưới đất thêm một mùa nữa, có ai khen hay không thì mầm cũng lên.
Nếu bạn đang ở giai đoạn khó nhất của nghề kế toán, đừng quên lý do vì sao mình bắt đầu. Hãy cứ bám rễ.